پیشگیری از نظر لغوی به معنای جلوگیری و دفع آمده است و پیشگیری یعنی مانع شدن[1] پیشگیری به معنی اقدامات احتیاطی برای جلوگیری از رخدادهای بد وناخواسته نیز به کار رفته است
با توجه به معنای لغوی پیشگیری ، این واژه هم به معنای پیش دستی کردن، پیشی گرفتن و جلوی چیزی رفتن
هم به معنای آگاه کردن و هشدار دادن[2] اما از میان این معناها در ir/search/%D8%AC%D9%86%D8%A7%DB%8C%DB%8C/” title=”جنایی”>جنایی است که هدف خاص آن، محدود ساختن امکان پیشامد مجموعه اعمال جنایی از راه غیر ممکن ساختن یا دشوار نمودن یا کاهش وقوع آن عمل بدون تکیه بر تهدید کیفر یا اجرای آن است
[3]

بنابراین می‌توانیم پیشگیری را در دو مفهوم عام و خاص معنی کنیم ، یک نوع پیشگیری با ساتفاده از سلاح کیفر و اقدامات واکنشی به مقابله با جرم می‌رود و نوع دیگر با استفاده از ابزارهای غیر کیفری و البته با مشارکت عموم مردم و مداخله نهادهای مدنی به جلوگیری از وقع جرم مبادرت می‌کند

البته ماده یک لایحه ir/%d8%b3%db%8c%d8%a7%d8%b3%d8%aa%d8%8c-%d8%ac%d9%86%d8%a7%db%8c%db%8c%d8%8c-%d8%8c-%d8%af%db%8c%d9%86%db%8c%d8%8c-%da%af%d9%81%d8%aa%d9%85%d8%a7%d9%86%d8%8c-%d9%81%d9%82%d9%87/” title=”سیاست جنایی”>سیاست جنایی مورد بررسی و ارزیابی قرار دهیم
پیشگیری در جرم شناسی یعنی جلوگیری از ir/search/%D8%A8%D8%B2%D9%87%DA%A9%D8%A7%D8%B1%DB%8C/” title=”بزهکاری”>بزهکاری یا کاهش امکان وقوع جرم است
بدین ترتیب یکی از مهم ترین مولفه‌های پیشگیری غیر قهرآمیر بودن اقدامات پیشگیری است
[4]

اما مفهوم پیشگیری در سیاست جنایی به منزله یک رشته مطالعاتی مستقل و میان رشته‌ای در علوم جنایی، هم از ابزارهای ir/search/%D8%A8%D8%A7%D8%B2%D8%AF%D8%A7%D8%B1%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C/” title=”بازدارندگی”>بازدارندگی یا سزادهی هدف جلوگیری یا کاستن از شمار جرایم را دنبال می‌کند

بنابراین، سیاست جنایی بر پایه‌ی این دو رویکرد همه‌ی تدابیر کنشی و واکنشی را شامل می‌شود
[6] بدین ترتیب با توجه به تعریف لغوی و اصلاحی پیشگیری ، ir/%d8%a7%d8%b1%d8%aa%d8%a8%d8%a7%d8%b7-%d8%a8%d8%a7%d9%88%d8%b1-%d9%81%d8%b1%d8%af%db%8c-%d8%8c-%d8%a8%d8%a7%d9%88%d8%b1%d9%87%d8%a7%db%8c-%d8%ba%db%8c%d8%b1-%d9%85%d9%86%d8%b7%d9%82%db%8c%d8%8c%d8%a8/” title=”مصرف مواد”>مصرف مواد محافظت می‌کند
[7]

  1. محمد معین، همان، ص 932
  2. علی حسین ایرند آبادی، پیشگیری از بزهکاری و پلیس محلی، 1378، ص 135
  3. ریموند گسن، جرم شناسی کاربردی، 1370، ص 133
  4. مهرداد راجیان اصلی، رهیافتی نو به بنیادهای نظری پیشگیری از جرم، مجله حقوقی ir/%d8%b1%d8%a7%d9%87-%d9%87%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%b1%d9%87%d8%a7%db%8c%db%8c-%d8%a7%d8%b2-%d8%a7%d8%b9%d8%aa%db%8c%d8%a7%d8%af/” title=”درمان اعتیاد”>درمان اعتیاد، 1382، ص 397